Türk
Denizcilik Kitapları Arşivi
Denizciyiz.Com
Farkıyla Sizlerle..! GiRiŞ
iÇiN TıKLa
Sorularınız?
UZMAN BÖLÜMÜ
Aklınıza takılan ve cevabını öğrenmek istediğiniz konuları forumumuzdaki
Uzman Denizcilere sorarak yanıt bulabilirsiniz. Uzman Bölümü'ne giriş için aşağıdaki GiT butonuna tıklayıp yeni konu açmanız yeterlidir.
Bütün tonajlarda, bütün coğrafi bölgelerde ve her tip gemide olağanüstü bir düşüş yaşanıyor. Suçlu yine Çin mi?
Bütün tonajlarda, bütün coğrafi bölgelerde ve her tip gemide olağanüstü bir düşüş yaşanıyor. Piyasa analistlerinin büyük bir bölümü bu durumu, Çin’de başlayan Olimpiyat Oyunları ile ilişkilendirirken; bir diğer görüş de, çöküşün Oyunlar’dan sonra da devam edeceği yönünde.
Deniz Ticaret Odası’nın (DTO) ağustos ayı olağan meclis toplantısının büyük bölümünde piyasalar masaya yatırıldı. Levent Akson’un istifasının ardından ekonomik verileri değerlendiren tek isim olarak kalan DTO Meclis Başkan Vekili Levent Karaçelik, önce olumsuz bir tablo çizdi, sonra da yüreklere su serpti.
Önce dünya piyasalarındaki ekomik verileri açıklayan Karaçelik, bütün tonajlarda her tip gemide büyük bir düşüş yaşandığının altını çizdi. Bu durumu farklı pencerelerden açıklayan Levent Karaçelik, bir kısım analistlerin, bunu Çin’de başlayan Olimpiyat Oyunları’na bağladığını, diğer bir kesimin ise, olimpiyatlar sona erdikten sonra da, piyasadaki çöküşün devam edeceğini savunduğunu söyledi.
“Çelik fabrikalarının şalterini indirdiler ve çıktılar”
“Günden güne değerler düşmekte, dün 10 dolara bağlamadığınız bir yükü, bugün 8 dolara bağlamak durumunda kalıyorsunuz” diyen Karaçelik, sözlerine şöyle devam etti: “Bu, yarın 6 dolar da olacak. Ama, tabi bunun birtakım nedenleri var. Bütün gözler yine Çin’e çevrilmiş vaziyette. Çünkü, piyasayı bu hale getiren Çin’di; şu andaki düşüşün de nedeni Çin. Olimpiyatlar nedeniyle 252 fabrika kapatıldı. Bunun 74’ü çelik fabrikası. İşi yavaşlatma filan değil. Şalteri indirdiler ve çıktılar. Fabrikalar, kapanmaya karşı çıktı. Ama, elektrik satışı kesilince, çaresiz kaldılar. 74’ünün çelik fabrikası olması demek. Demir cevheri alımının bir anda kesilmesi demek. Zaten, son bir aydır stokları kullanıyorlardı. Üretim yok. Üretim olmayınca cevher kullanılmayacak. Dolayısıyla, cevher ithal etmeyecekler. 7 milyon ton çelik üretimi piyasadan çekilmiş durumda. 7 milyon ton için de aşağı yukarı 10 milyon ton demir cevheri, neredeyse de ona yakın kömür tüketilmesi gerekiyor. Bir anda piyasadan çekilen yükün hacmini düşünün. Bu da bir domino etkisi yaparak birbirini tetikledi. Demir fabrikaları kapanınca, cevher ithalatı, kömür ithalatı durdu; kömür ocakları, çimento ocakları kapatıldı. En büyük hareketin olduğu Hindistan-Çin hattında navlunlar anormal şekilde düştü. Bir anda ortada yük kalmayınca, durum bu hale geldi. Tabi bu gemi fiyatlarını da çok etkiledi.”
“Çin’de gerileme sürer, navlunlar da düşer”
Bir diğer görüşün ise, Olimpiyat Oyunları’nın etkilediğini kabul etmekle birlikte, bunun aslında bir bahane olduğunu savunduğu üzerine geliştiğini ifade eden Karaçelik, “Çünkü, ocak ayından bu yana Çin’de araba alımının yüzde 50 düştüğü biliniyor. Avrupalılar, bir ülkenin gelişmişlik derecesinin araba satışlarıyla orantılı olduğunu söylerler. Çin’in milli gelirinin de 11 bin dolar seviyelerinden 9 bin dolarlara ineceğini söylüyorlar. Kalkınma hızının da düşeceğini savunan bu çevreler, Çin’in ABD’ye ihracatı yüzde 20 geriledi. İhracat, Dünya Ticaret Örgütü’ne girdiği dönemden bile geride. Enflasyon da çok yüksek bir oranda seyrediyor. İşte bu görüşün temsilcileri de, Çin’deki gerilemeler devam ettiği sürece navlunların da düşmeyi sürdüreceğini savunuyor” dedi.
“Navlunlar yeniden tavan yapacak”
Konuşmasının büyük bölümünde karamsar bir tablo çizen Levent Karaçelik, armatörleri üçüncü senaryoyla biraz olsun rahatlattı. “Ekimden itibaren, piyasada anormal bir hareketliliğin yeniden başlayacağını öngörüyorum” diyen Karaçelik, bunu da şu açıklama ile destekledi: “Çin’de bir deprem oldu. Ülkenin neredeyse 1/5’i yıkıldı. Çin’in bu binaları yeniden oturulabilecek duruma getirmesi lazım. Çin’e kalkındı deniyor ama sadece sahil kesimi kalkındı. Dolayısıyla, Çin’in üretimi durdurdum ‘harç bitti, yapı paydos’ demeye hakkı yok. Ekimden itibaren, piyasada anormal bir hareketliliğin yeniden başlayacağını öngörüyorum. Hem de, iki ay evvelkinden çok daha yükselecek navlunlar. Çünkü, bütün dünyada çelik ihtiyacı giderek artıyor. Sonbahar yaklaşıyor. ABD’de hububat hasadı bitmek üzere, hububat taşımalarının da artacağı gözüküyor. Arjantin’de çok büyük bir grev bekleniyordu ama anlaşma sağlandı. Burada da problem yaşanmayacak. Çünkü, yüklemeler başladı. Çelik üretiminin artması demek, milyonlarca ton demir cevheri ve kömürün de taşınması demektir. 2009’da teslim edilmesi gereken gemilerin önemli bir kısmı teslim edilemeyecek gibi gözüküyor. Bu nedenle, çok büyük bir gemi arzı yaşanmayacak ve navlunlar tekrar tekrar tavan yapacak.”
“Küçük tonaj, dikkate alınmalı”
1 Ocak’tan beri biriktirdiği küçük tonajlı gemilerin navlun piyasasındaki endeksini web sitesi üzerinden paylaştıran Orion Asya’nın CEO’su Salih Zeki Çakır ise, küçük tonajın önemine dikkat çekti. Küçük tonajda da ufak çaplı mevsimsel bir düşüş yaşandığını ifade eden Çakır, “Ağustosta bir düzeltme olacağı beklentisindeyiz. Geçmişi küçük tonaj olan sektörümüzün küçük tonajı dikkate alması gerekir. Büyük tonajdaki kötü gidiş de, bunun böyle olması gerektiğini herkese bir kez daha hatırlatıyor. Küçük tonajın yaş ortalaması 23, büyük tonajda bu ortalama her yıl düşer. Ancak, küçük tonajda bu artarak gider. Çünkü, filoyu yenileyecek tonaj girişi olmamaktadır. Küçük tonajın dikkate alınmasını şiddetle tavsiye ederim” diye konuştu.
“Karbon hassasiyetini değerlendirmeliyiz”
Konteyner piyasalarında da büyük hatların çoğunun zararlarla boğuştuğunu açıklayan DTO Meclis Üyesi Salim Erdem ise, “Orda da bir negatif bekleyiş var. Hepimiz Çin’e konsantre olmuşsak da, orta ve uzun dönemde farklı imkanlar olduğunu düşünüyorum. Bu imkanların başlangıç noktasını da, karbonsuz üretim oluşturuyor. Çin’deki negatif gelişmeler, Avrupa pazarında kaymalar ortaya çıkaracaktır. Çok uzak mesafelerden taşınma yapılması karbon oranını yükselttiği gerekçesiyle, insanlar daha yakın yerlerde üretilen ürünleri tercih edecekler. Bunu değerlendirerek önemli kazanımlar elde edeceğimizi düşünüyorum” diye konuştu.
